چاپ خبــر
فاجعه‌ای در همین حوالی...

چاله زباله نفس محیط زیست آران و بیدگل را به شماره انداخته است

با وجود پیگیری‌های پی در پی، نامه نگاری‌های متعدد و اطلاع رسانی جامع و شکایت در مراجع قضایی، متاسفانه در خصوص رفع معضل بزرگ چاله زباله و مدیریت صحیح پسماند اقدام شایسته‌ای انجام نشده است.

خطب شکن: مسیب صدری، فعال محیط زیست، ویژه نامه نسل فردا آران و بیدگل/ مدیریت پسماند همواره نیازمند بهره گیری از تکنولوژی و فناوری های نوین در بخش‌های جمع آوری، انتقال، امحا و تولید انرژی از زباله است که این مهم با توجه به افزایش جمعیت روزافزون و نیز لزوم توجه بیش از پیش به حفاظت از محیط زیست از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است و نشان دهنده ضرورت توجه و سرمایه گذاری متولیان امر در این زمینه است.

پسماندها به عنوان مهمترین مشکل و معضل جوامع شهری و روستایی، منابع طبیعی و محیط زیست را در معرض نابودی قرار داده و علاوه بر آلودگی تأثیر منفی در فضای اجتماعی شهرها و روستاها ایجاد کرده است و در صورت عدم مهار، اثرات نامطلوبی بر زندگی انسان‌ها خواهد گذاشت و تأثیرات منفی آن بر زندگی شهری و طبیعت همواره از مهمترین دغدغه‌های دوستداران محیط زیست بوده است.

بنابراین یکی از شاخصه‌های اصلی و مهم جوامع سالم، مدیریت صحیح و بهداشتی پسماندهاست که علاوه بر ساماندهی در سطح کلان باید اساس و محور مدیریت شهری نیز باشد. مکان دفن زباله‌ها باید کاملا مناسب و مطابق با موازین بهداشتی باشد و نباید گذاشت کنار جاده‌ها و محیط‌های اطراف شهر به محل دپوی زباله و نخاله‌های ساختمانی تبدیل شود و موجبات نارضایتی مردم و مسافران را فراهم آورد. با وجود اهمیت بالای این موضوع، متأسفانه وخیم ترشدن وضعیت محل دفن پسماند‌های شهری و بیمارستانی شهرستان‌های کاشان و آران و بیدگل در بخش کویرات و شهر ابوزیدآباد را کماکان شاهد هستیم.

بخش کویرات شهرستان آران و بیدگل با مرکزیت شهر ابوزیدآباد یکی مناطق محروم کشور بوده که علیرغم وجود توان بسیار بالا در زمینه میراث فرهنگی و حیات وحش، کمبود‌هایی در زمینه توسعه و پیشرفت و ورود صنایع به وضوح به چشم می‌خورد. متأسفانه در بدو ورود به این منطقه، معضلات و نابسامانی‌هایی که از فعالیت‌های غیراصولی و استقرار صنایع آلاینده مرتبط با شهرستان کاشان می‌باشد، هستیم که از جمله آنها می‌توانیم به استقرار مجتمع‌های دامداری و گاوداری عظیم، مجتمع کشتارگاه کاشان، انبارهای ضایعات، ایستگاه موقت دپوی زباله و مهمتر از همه استقرار محل دفن زباله‌های دو شهرستان کاشان و آران و بیدگل در نزدیکی روستاهای بخش کویرات و مزارع کشاورزی هستیم که معضلات فراوانی را برای مردم منطقه و همچنین محیط زیست منطقه بوجود آورده است که نارضایتی شدید مردم را به همراه داشته است.

برای بررسی وضعیت محل دفن زباله‌های کاشان و آران و بیدگل در ابوزیدآباد در کنار بررسی اسناد و مدارک، بازدید‌های میدانی منظمی نیز انجام شده است. براساس این بازدید‌ها و همچنین اسناد و مدارک موجود در انجمن حامیان محیط زیست ابوزیدآباد و اداره حفاظت محیط زیست شهرستان، این مراکز آلاینده موجب زیست حجم عظیمی از حشرات و حیوانات ناقل بیماری در این منطقه شده است که بالعینه قابل رویت هستند. به علاوه انتقال کاملاً غیر اصولی و حجم بالای پسماند موجب پراکنش حجم بالایی از این پسماند‌ها در مسیر تردد مردم گشته که موجبات بروز انواع آلودگی‌های زیست محیطی و بهداشتی (آلودگی آب‌های زیر زمینی، بیماری‌های عفونی و گسترش سالک) و چشم اندازی بسیاز زننده و نازیبا را به وجود آورده است که این مهم به تنهایی تأثیرات جبران ناپذیری در سلامت مردم و همچنین روند توسعه و ورود سرمایه گذاری‌ها در این منطقه‌ی محروم گذاشته است.

تقریبا در تمام بازدید‌هایی که در قالب بازدید‌های منظم انجمن حامیان محیط زیست ابوزیدآباد داشتیم، با وجود راه اندازی تنها قسمتی از مجموعه بازیافت و کمپوست، سایر قسمت‌ها هنوز راه اندازی نشده است و کماکان شاهد زباله‌های تلمبار شده در ترانشه‌ها بودیم. نکته‌ی تاسف بار دیگر اینکه با وجود اعلام متولیان بهداشت و سلامت مبنی بر راه اندازی دستگاه بی خطرساز در بیمارستان‌ها، اما در برخی موارد کماکان در چاله زباله، شاهد زباله‌های بیمارستانی که هیچ گونه عملیات بی خطرسازی را طی نکرده اند هستیم که به ظاهرا از مراکز درمانی کوچک و مطب‌های پزشکی می‌باشند. (بنا بر اظهارات رئیس شورای شهر کاشان در تاریخ ۱۷ اردیبهشت ۱۳۹۵ در خبرگزاری فارس، شهرستان کاشان حدود ۴۰۰ تن زباله در روز تولید می‌کند.)

بنابر اعلام اداره حفاظت محیط زیست شهرستان آران و بیدگل با وجود پیگیری‌های پی در پی، نامه نگاری‌های متعدد و اطلاع رسانی جامع توسط اداره‌ی حفاظت محیط زیست شهرستان آران و بیدگل، اداره کل حفاظت محیط زیست استان اصفهان و انجمن حامیان محیط زیست ابوزیدآباد و همچنین شکایت در مراجع قضایی، متاسفانه در خصوص رفع این معضل بزرگ و مدیریت صحیح پسماند اقدام شایسته‌ای انجام نشده است. متولیان امر(شهرداری کاشان، شهرداری آران و بیدگل و شرکت بازیافت شهرداری کاشان)، بارها در جلسات متعدد، متعهد به رفع معضل شدند ولی با گذشت چند سال از آن وعده‌ها، بهانه گیری‌ها شروع شده و این نشان دهنده‌ی مسئولیت گریزی برخی مسئولین است.

در بررسی‌های به عمل آمده وسعت زمینی که در بدو فعالیت شهرداری کاشان جهت دفن زباله به ایشان توسط اداره منابع طبیعی واگذار گردیده، ۲۰ هکتار بوده ولی در حال حاضر وسعت تخریب شده برای دفن غیر اصولی پسماند حدود ۱۶۰ هکتار است که بدون اخذ مجوز‌های لازم اقدام به بهره برداری شده است. در ضمن مکان مزبور در جوار نوار زیبای ریگ بلند و همچنین منطقه شکار ممنوع یخاب که از جمله زیستگاه‌های انگشت شماری است که محل زندگی گربه سانان نادری همچون یوزپلنگ آسیایی و کارکال می‌باشد، قرار گرفته است.

به علاوه عمده آب شرب منطقه کاشان و آران و بیدگل در سفره‌های آب زیر زمینی این محدوده تأمین می‌شود که وجود این حجم زباله و شیرابه‌های آن لرزه بر تن انسان می‌اندازد. باوجود حجم بالای پسماند‌های شهری و بیمارستانی دو شهرستان کاشان و آران و بیدگل، دپوی این پسماندها در ابتدای جاده ابوزیدآباد و انتقال آنها به محل دفن ابوزیدآباد بسیار نامناسب بوده و همچنین مدیریت و دفن آن در محل دفن، غیر اصولی است. لذا ساختمان نیمه کاره کارخانه و بازیاف و کمپوست و فعالیت دستگاه خرد کن زباله نیز نه تنها از شدت آلودگی‌ها نمی کاهد بلکه موجب تولید شیرابه بیشتر و پراکنش پسماند‌های سبک توسط باد می‌شود. بنابراین نفوذ شیرابه‌ها به آب های زیرزمینی و وجود حشرات و حیوانات موزی، پرندگان و سگ‌های ولگرد در اطراف محل دفن و تردد آنها در مناطق مسکونی به راحتی آلودگی‌ها را منتقل کرده و موجب بروز بیماری‌های عفونی و تشدید بیماری سالک در این منطقه شده است.

نکته حائز اهمیت دیگر، مجاورت این مکان و این حجم زباله با زیستگاه جبیر و گربه سانان نادری همچون یوزپلنگ آسیایی و کاراکال، زیست این گونه‌ها را تحت تأثیر قرار داده است. با توجه به شدت گرفتن نارضایتی مردم شهر ابوزیدآباد و بخش کویرات و درخواست آنها مبنی بر ساماندهی محل دفن، امیدواریم در این خصوص اقدام مقتضی اعم از ساخت کارخانه کمپوست و بازیافت و یا نیروگاه، مبذول شود و گام‌های ارزشمندی در حفظ و حراست از محیط زیست،  فراهم نمودن زندگانی پاکیزه با ساماندهی وضعیت مدیریت پسماند برداشته و موجبات رضایت عمومی و فراهم نمودن شرایط لازم برای پیشرفت و توسعه در منطقه را فراهم نمایند.

باید توجه داشت لازمه‌ی پیشرفت و توسعه‌ی پایدار در هر منقطه ای، توجه به مسائل زیست محیطی و اهتمام در آن است. در مکتب اسلام، اخلاق زیست محیطی، اخلاق خدا محور است، زیرا برگرفته از جهان بینی توحیدی است که در آن، خدا، محور جهان، خالق و نگهدارنده‌ی آن است. بنابراین حفاظت از طبیعت و محیط زیست، حفاظت از چیزهایی است که به خدا تعلق دارد. در دیدگاه علوی، پیشرفت اقتصادی و سیاسی، در گرو احترام به محیط زیست به مثابه‌ی امانت خدا دادی، در جریان است. در این دیدگاه پیشرفت هدف، نیست، بلکه وسیله‌ای است برای دستیابی به کمال انسان به مثابه‌ی اشرف مخلوقات. لازمه‌ی رسیده به توسعه‌ی مطلوب از نظر امیرالمومنین(ع) دستیابی بشر به حیات معقول یا زندگانی پاکیزه است.

در کنار مسائل فوق الذکر، یکی از دغدغه‌های مسئولان دو شهرستان کاشان و آران و بیدگل، با توجه به خشکسالی‌های متعدد و منابع آبی محدود در این مناطق کویری و بیابانی، رونق گرفتن سرمایه گذاری‌ها در خصوص صنایع گوناگون و رونق گرفتن گردشگری در این در این دو شهرستان است که از این طریق موجبات رشد و توسعه را فراهم نمایند و این درحالی است که به عوامل بازدارنده و فراهم نمودن زیرساخت‌های لازم توجه کافی نمی شود. یکی از مهم ترین عواملی که برای سرمایه گذاری‌ها در نظر گرفته می‌شود وجود شرایط محیطی مناسب است که وجود چاله زباله و دفن غیر اصولی پسماندها اثر منفی به همراه دارد. در خصوص رونق گرفتن گردشگری نیز همین وضعیت حاکم است.

telegram

Go to TOP